ریزش مو تلوژن افلوویوم Telogen Effluvium

‎بیماری تلوژن افلوویوم (Telogen Effluvium) یکی از شایع‌ترین انواع ریزش مو است که به دلیل اختلال در چرخه طبیعی رشد مو رخ می‌دهد. در این وضعیت، تعداد زیادی از فولیکول‌های مو به طور ناگهانی وارد فاز استراحت (تلوژن) می‌شوند و پس از مدتی، موهای زیادی به صورت هم‌زمان دچار ریزش می‌شوند. این نوع ریزش مو معمولاً موقتی است و در بسیاری از موارد، موها پس از مدتی دوباره شروع به رشد می‌کنند. با این حال، در برخی موارد، تلوژن افلوویوم می‌تواند مزمن شود و بیش از شش ماه طول بکشد.

در جدول زیر، روش‌های درمان ریزش مو تلوژن افلوویوم آورده شده:

‎تلوژن افلوویوم می‌تواند ناشی از عوامل مختلفی مانند استرس، تغییرات هورمونی، کمبود مواد مغذی و برخی داروها باشد. علائم این بیماری شامل نازک شدن مو در پوست سر و افزایش میزان ریزش مو در هنگام شستشو یا برس زدن است. در ادامه این مقاله به بررسی علل، علائم، روش‌های تشخیص و درمان تلوژن افلوویوم خواهیم پرداخت.

علت ریزش مو در تلوژن افلوویوم

تلوژن افلوویوم معمولاً به دلیل عوامل استرس‌زا یا تغییرات ناگهانی در بدن ایجاد می‌شود. برخی از دلایل رایج آن شامل موارد زیر می‌شوند:

• استرس شدید جسمی یا روحی (مانند جراحی، بیماری شدید یا زایمان):
  استرس‌های شدید روانی یا فیزیکی یکی از علل شایع تلوژن افلوویوم هستند. هنگامی که بدن تحت فشار شدید قرار می‌گیرد، هورمون‌های استرس مانند کورتیزول افزایش می‌یابند و می‌توانند به طور مستقیم بر چرخه رشد مو تأثیر بگذارند. این استرس‌ها ممکن است ناشی از مشکلات خانوادگی، شغلی یا شخصی، فقدان عزیزان یا شرایط پرتنش دیگر باشند. علاوه بر این، استرس‌های فیزیکی مانند جراحی‌های بزرگ، بیماری‌های شدید یا تصادفات نیز می‌توانند موجب ریزش مو شوند.
• کمبودهای تغذیه‌ای (مانند کمبود آهن، روی و ویتامین D):
  کمبود برخی ویتامین‌ها و مواد معدنی مانند آهن، روی و ویتامین D می‌تواند به ریزش مو منجر شود. کمبود شدید پروتئین، روی، گرسنگی مزمن و محدودیت کالری نیز منجر به تلوژن افلوویوم خواهد شد. کمبود اسیدهای چرب ضروری نیز باعث تلوژن افوویوم می‌شود که معمولاً 2 تا 4 ماه بعد از دریافت ناکافی آن ریزش مو تلوژن افلوویوم رخ می‌دهد. کاهش ذخایر آهن بدن نیز باعث ایجاد ریزش مو تلوژن افلوویوم خواهد شد. کمبود ویتامین D که برای رشد سلولی حیاتی است هم از دلایل تلوژن افلوویوم است.
• تغییرات هورمونی (مانند بارداری، زایمان یا مشکلات تیروئیدی):
  تغییرات هورمونی یکی دیگر از دلایل اصلی تلوژن افلوویوم است. این تغییرات می‌توانند به دلیل بارداری، زایمان، یائسگی و یا اختلالات تیروئیدی ایجاد شوند. در دوران بارداری، به ویژه در سه ماهه اول، افزایش هورمون‌های استروژن و پروژسترون موجب توقف ریزش مو می‌شود، اما پس از زایمان و بازگشت به وضعیت طبیعی، ریزش مو می‌تواند به طور موقتی افزایش یابد. در دوران یائسگی، کاهش سطح هورمون‌های استروژن و پروژسترون می‌تواند به ریزش مو منجر شود.
• مصرف برخی داروها (مانند داروهای ضدافسردگی، رتینوئیدها و داروهای شیمی‌درمانی):
  آلوپسی تلوژن افلوویوم ممکن است ناشی از مصرف برخی از داروهای خاص باشد. در این موارد فرد معمولاً 12 هفته پس از مصرف داروها دچار ریزش مو تلوژن خواهد شد. داروهای ضدبارداری خوراکی، آندروژن‌ها، رتینوئیدها، مسدودکننده‌های بتا، مهارکننده‌های ACE (آنزیم مبدل آنژیوتانسین)، ضدتشنج‌ها، داروهای ضدافسردگی و داروهای ضد انعقاد (هپارین) می‌توانند باعث این نوع ریزش مو شوند.
• بیماری‌های التهابی پوست سر (مانند فولیکولیت سر):
  بیماری‌های خود ایمنی، عواملی که بر عملکرد غده تیروئید اثر می‌گذارند و آلوپسی آره آتا می‌تواند از عوامل ایجاد تلوژن افلوویوم باشد. محرک‌های غذایی و رژیم غذایی نامناسب هم می‌تواند باعث این بیماری شود.
• عفونت‌ها و بیماری‌های مزمن:
  تب بالا، عفونت شدید یا بیماری‌های دیگر هم می‌تواند از عوامل موثر بر ریزش موی تلوژنی باشد. قرار گرفتن در معرض سموم مانند فلزات سنگین نیز ممکن است باعث این وضعیت شود.

تفاوت تلوژن افلوویوم حاد و مزمن

‎تلوژن افلوویوم به دو نوع حاد و مزمن تقسیم می‌شود که هر کدام ویژگی‌ها و مدت زمان متفاوتی دارند. که در ادامه به بررسی این تفاوت‌ها می‌پردازیم.

تلوژن افلوویوم حاد

این نوع معمولاً ۳ تا ۶ ماه پس از یک عامل استرس‌زا شروع می‌شود. این عامل استرس‌زا می‌تواند یک بیماری شدید، جراحی، زایمان، استرس روحی یا تغییرات ناگهانی در رژیم غذایی باشد. در تلوژن افلوویوم حاد، تعداد زیادی از فولیکول‌های مو به طور هم‌زمان وارد فاز تلوژن (استراحت) می‌شوند، که منجر به ریزش موی قابل توجهی می‌شود. با این حال، خبر خوب این است که در بیشتر موارد، موها پس از مدتی به‌صورت طبیعی دوباره رشد می‌کنند و این وضعیت معمولاً موقتی است. در واقع در 95% موارد افلوویوم حاد درمان خواهند شد.

تلوژن افلوویوم مزمن

تلوژن افلوویوم مزمن به وضعیتی گفته می‌شود که ریزش مو بیش از ۶ ماه طول بکشد. این نوع ممکن است نشانه‌ای از یک بیماری زمینه‌ای مانند کم‌کاری تیروئید، کمبود مواد مغذی، بیماری‌های مزمن یا استرس مداوم باشد. تلوژن افلوویوم مزمن بیشتر در زنان میانسال با موهای ضخیم و بلند دیده می‌شود.

در این حالت، چرخه مو با مرحله آناژن کوتاهتر دوباره تنظیم می‌شود. اگرچه تلوژن افلوویوم مزمن باعث طاسی کامل نمی‌شود، اما ممکن است مشکلات ژنتیکی مانند ریزش مو با الگوی زنانه یا مردانه را آشکارتر کند. پیش آگهی برای زنان مبتلا به تلوژن افلوویوم مزمن نسبتا خوب است، زیرا اگرچه ریزش مو می تواند سال ها ادامه یابد، اما به نظر نمی رسد که منجر به طاسی شود.

راه‌های درمان و کنترل تلوژن افلوویوم

‎درمان و کنترل تلوژن افلوویوم نیازمند یک رویکرد جامع است که شامل اصلاح سبک زندگی، تغذیه مناسب و مراقبت‌های تخصصی از مو و پوست سر می‌شود. مدیریت استرس از طریق روش‌هایی مانند مدیتیشن، یوگا و ورزش منظم می‌تواند تأثیر چشمگیری در کاهش شدت این مشکل داشته باشد، زیرا استرس یکی از عوامل مهم تشدید ریزش مو در این بیماری است.

‎رژیم غذایی مناسب و دریافت مواد مغذی مانند آهن، پروتئین، روی و ویتامین‌های ضروری، به تقویت فولیکول‌های مو کمک می‌کند. بررسی سطح ویتامین‌های بدن و اطمینان از دریافت کافی ویتامین D، روی و آهن نیز حائز اهمیت است. همچنین، رسیدگی به سلامت پوست سر از طریق استفاده از روش‌های مراقبتی صحیح و شامپوهای ملایم، می‌تواند محیطی مناسب برای رشد مجدد موها ایجاد کند.

در کنار این اقدامات، محصولات مراقبت از موی سایت Scalp33 می‌توانند نقش موثری در کاهش ریزش مو و بهبود سلامت پوست سر داشته باشند. محصولاتی که به پاکسازی پوست سر، تقویت فولیکول‌ها و افزایش جریان خون در ناحیه موها کمک می‌کنند، می‌توانند روند بهبودی را تسریع کنند. برای مثال، شوینده‌های تخصصی این سایت، با فرمولاسیونی ملایم و بدون مواد مضر، باعث تقویت پوست سر و بهبود شرایط رشد مو می‌شوند. همچنین، محصولات مراقبتی و تقویتی که به افزایش خون‌رسانی و تغذیه‌رسانی به فولیکول‌ها کمک می‌کنند، می‌توانند در کنترل ریزش مو ناشی از تلوژن افلوویوم مؤثر باشند.

به گفته سایت DermNet NZ در بسیاری از موارد، این نوع ریزش مو به‌طور خودبه‌خود طی سه تا شش ماه بهبود می‌یابد. با این حال، مراقبت‌های خاصی می‌تواند به تسریع روند بهبود کمک کند.:

:Telogen effluvium is self-correcting. Recommendations include
Gentle handling of the hair, avoiding over-vigorous combing, brushing and any type of scalp massage
Treat any underlying scalp disorder or hormonal problem determined, if any
Ensure a nutritious diet, with plenty of protein, fruit and vegetables
Correct any abnormality in thyroid function, or levels of iron, vitamin B12 and folic acid

ترجمه متن:

تلوژن افلوویوم معمولاً به‌طور خودبه‌خود بهبود می‌یابد. توصیه‌ها برای مدیریت این وضعیت شامل موارد زیر است:​

• مراقبت ملایم از موها و پرهیز از شانه‌زدن یا برس‌کشیدن شدید و ماساژ محکم پوست سر
• درمان هرگونه اختلال پوست سر یا مشکلات هورمونی در صورت وجود
• تغذیه مناسب با مصرف کافی پروتئین، میوه‌ها و سبزیجات
• اصلاح هرگونه ناهنجاری در عملکرد تیروئید یا سطح آهن، ویتامین B12 و اسید فولیک در بدن​

با رعایت این توصیه‌ها، روند بهبود ریزش مو تسریع می‌شود.​

در نهایت، مشاوره با پزشک متخصص پوست و مو برای تشخیص دقیق علت تلوژن افلوویوم و انتخاب بهترین روش درمانی توصیه می‌شود. برای انتخاب محصولات متناسب با نیاز موهای خود، می‌توانید از مشاوره تخصصی سایت Scalp33 استفاده کنید و بهترین گزینه‌ها را برای تقویت و مراقبت از موهای خود انتخاب نمایید.

سخن نهایی

‎تلوژن افلوویوم نوعی ریزش مو است که اغلب موقتی بوده و با شناسایی و رفع عامل ایجادکننده، رشد مو به حالت طبیعی بازمی‌گردد. در این میان، حفظ آرامش روانی و دوری از استرس می‌تواند نقش مهمی در تسریع بهبودی داشته باشد. اگر ریزش مو برای مدت طولانی ادامه داشت یا با علائم دیگری همراه بود، توصیه می‌شود به یک متخصص پوست و مو مراجعه کنید تا علت دقیق مشخص شده و درمان مناسب تجویز شود.

در همین راستا، استفاده از شامپوهای ملایم و مغذی، ماساژ منظم پوست سر برای بهبود جریان خون، و اجتناب از استفاده از مواد شیمیایی مضر برای مو، می‌تواند تأثیر مثبتی در بهبود وضعیت موها و تقویت فولیکول‌ها داشته باشد. همواره به یاد داشته باشید که صبر و مراقبت مستمر، کلید بازگشت سلامت و زیبایی موهای شماست. ممنون که تا این قسمت از مقاله با ما همراه بودید.